Aanbieding!
Anijs, hazelnoot & karamel

Indonesië Java

Prijsklasse: € 10,49 tot € 26,99

Het karakter van een onderschatte soort

Robusta staat op Java niet omdat het goedkoper was, maar omdat het bleef staan toen de koffiebladroest in 1876 de arabica omverhaalde. Op 600 tot 900 meter is canephora hier de passende soort, geen tweede keuze. Wij branden hem licht-medium, tegen de reflex in: kracht die er al is hoef je er niet in te branden.

Producent Lokale boeren met First Light Coffee
Eigenaar Cahyo Pertama
Lot n.v.t.
Oogstperiode April – augustus
Fine Robusta score 85,25 · Excellent
Zetadvies Espresso · Moka pot · French press
Serveeradvies Zwart · Met melk
Indonesië Java Fine Robusta koffiebonen – herkomst, soort, hoogte en smaakprofiel
 

Beschrijving

Coffee Class · Specimen record

Indonesië Java

Het karakter van een onderschatte soort

Honey verwerkte Fine Robusta van lokale selecties, geteeld tussen 600 en 900 meter tussen de vulkanen Sindoro en Sumbing, en in onze eigen branderij licht-medium gebrand.

Lot- of inkoopcode

—

Oogstjaar

—

Brandbatch-ID

—

Roastdatum

—

Laatste meting

—

Data-index68 / 151 · 45% vastgelegd↕

Hoeveel van de parameters die wij per koffie vastleggen, zijn voor dit lot daadwerkelijk gemeten of geverifieerd.

68 / 15145% vastgelegd

Origin profile
14 / 20
Regioprofiel
3 / 6
From cherry to green
6 / 6
Roast profile
10 / 18
Roast phases
3 / 3
Sensory profile
5 / 6
Fine Robusta-standaard
0 / 16
Brewing score
5 / 7
Signature drink
8 / 8
Coffee Class method
7 / 7
Dagberichten
7 / 7
Lab · traceability
0 / 6
Lab · green coffee
0 / 8
Lab · roasting analytics
0 / 10
Lab · sensory en CVA
0 / 8
Lab · brewing science
0 / 9
Lab · measurement quality
0 / 6

Zo lees je onze data

Elke koffie op deze site wordt langs dezelfde parameters beschreven, ook wanneer wij een waarde nog niet hebben. Een ontbrekende waarde betekent niet dat het resultaat nul is of dat de meting onmogelijk is, en wij vullen hem niet in met een aanname. Specificaties van de producent, onze eigen roastdata en onze eigen metingen houden we afzonderlijk herkenbaar, en onder elk kader staat waar de getallen vandaan komen.

— Nog niet gemeten of nog niet geverifieerd voor publicatie.
n.v.t. Niet van toepassing voor deze koffie of voor deze soort.
Nog niet getest Wij hebben deze meting nog niet gedaan. Die volgt.
Niet gepubliceerd De producent of exporteur geeft deze waarde niet vrij.
circa Een waarde die wij hebben vastgesteld maar nog niet herhaald hebben gemeten.
01OorsprongGreen · Origin↕

Indonesië Java: Fine Robusta uit Candiroto op Midden-Java

Deze koffie komt uit Candiroto in het district Temanggung, ingeklemd tussen de vulkanen Sindoro en Sumbing. Lokale boeren werken hier samen met First Light Coffee onder leiding van Cahyo Pertama, en wij kopen de partij via direct trade.

Dit is de enige robusta in ons assortiment, en dat is een bewuste keuze. Robusta heeft een reputatie als goedkope vulkoffie, en die reputatie is voor het grootste deel verdiend: het overgrote deel van de wereldwijde robustaproductie gaat naar instantkoffie en naar blends waarin prijs zwaarder weegt dan smaak. Fine Robusta is iets anders, en deze pagina legt uit waarom. Een Fine Robusta hoeft namelijk niet naar arabica te smaken — dat is niet het doel, en het is ook niet de maatstaf.

Origin profile

Land Indonesië
Regio Candiroto · Temanggung · Midden-Java
Lot n.v.t.
Producent Lokale boeren met First Light Coffee
Eigenaar Cahyo Pertama
Exporteur First Light Coffee
Soort Fine Robusta · Coffea canephora
Variëteit Lokale robusta-selecties
Hoogte 600–900 m
Verwerking Honey
Sortering n.v.t.
Oogstperiode April – augustus
Handelsvorm Direct trade
Fine Robusta score 85,25 punten
Kwaliteitsband Excellent
Schermmaat —
Breedtegraad — °Z
Bodemtype Vulkanisch
Schaduwteelt — %
Certificering —
Verpakking —
Zakgrootte — kg

Bron · specificatie First Light Coffee, aangevuld met eigen cupping en met het Javaanse oogstvenster van Sucafina.

Waarom Java een woord voor koffie werd

In 1696 stuurde de Nederlandse gouverneur van Malabar de eerste Arabica-zaailingen naar Batavia. Die eerste zending ging verloren bij een overstroming, maar drie jaar later arriveerde een tweede, en vanaf 1711 verscheepte de VOC koffie uit Java naar Europa. Java was daarmee een van de eerste koffiegebieden buiten Jemen en Ethiopië, en zo nadrukkelijk de bron dat het woord Java in het Engels een synoniem voor koffie werd. Dat is het zeldzame geval van een eiland dat zijn naam aan een drank heeft gegeven.

Die geschiedenis is Nederlandse geschiedenis, en niet het fraaiste deel ervan. Tussen 1830 en ongeveer 1870 verplichtte het Cultuurstelsel Javaanse boeren om koffie te verbouwen voor de koloniale markt. Multatuli schreef in 1860 Max Havelaar over precies dat stelsel, en dat boek keerde het Nederlandse publiek tegen de praktijk. Wie vandaag Javaanse koffie verkoopt, verkoopt een product met die voorgeschiedenis, en wij vinden het beter dat te benoemen dan het weg te laten.

Robusta op Java is geen vervanging, maar wat overbleef

In 1876 trok de koffiebladroest door Indonesië, een schimmelziekte die de bladeren van de koffieplant aantast en de plant uiteindelijk uitput. De arabica op Java werd zwaar getroffen, en juist op de lagere hoogtes bleef er weinig overeind. De Nederlanders probeerden het eerst met Liberica en voerden rond 1900 op Oost-Java robusta in, een soort die beter tegen warmte en ziektedruk kan. Daarmee is de verhouding precies omgekeerd aan wat de reputatie suggereert: robusta staat op Java niet omdat het goedkoper was, maar omdat het bleef staan toen arabica omviel. Op 600 tot 900 meter, waar deze koffie groeit, zou arabica het in dit klimaat ook vandaag moeilijk hebben. Robusta is hier dus niet de tweede keuze maar de passende soort, en dan is de vraag niet of je er specialty van kunt maken, maar hoe goed.

Canephora is geen mindere arabica, maar een voorouder

Hier komt het feit dat het robustavooroordeel het snelst onderuit haalt. Coffea arabica is namelijk niet zelfstandig ontstaan, maar als natuurlijke kruising van twee andere soorten: Coffea canephora en Coffea eugenioides. De soort die routinematig als minderwaardig wordt weggezet, zit dus letterlijk in het genoom van de soort die wordt bewierookt. Canephora is geen mislukte arabica, maar een van arabica’s twee ouders.

Die verwantschap verklaart ook waarom er in het Origin Profile geen variëteitsnaam staat zoals Bourbon of Caturra, maar lokale robusta-selecties. Arabica is tetraploïd en bevrucht zichzelf, waardoor een variëteit generatie na generatie vrijwel gelijk blijft en een vaste naam kan dragen. Canephora is diploïd en kruisbevruchtend, waardoor populaties genetisch veel diverser zijn en zulke stabiele variëteitsnamen nauwelijks bestaan. Wat je in Candiroto aantreft zijn lokaal geselecteerde planten die zich aan dit gebied hebben aangepast. Lokale selecties is dus geen vaagheid, maar de nauwkeurige term.

Nederlandse vaktermen in de Indonesische koffiehandel

Hier gebeurt iets dat je nergens anders in de koffiewereld tegenkomt: de Indonesische robustahandel sorteert vandaag nog met Nederlandse woorden. WIB staat voor West Indische Bereiding en duidt natte, gewassen verwerking aan; EK staat voor Eerste Kwaliteit. Die termen staan ruim honderd jaar na de VOC nog altijd op contracten en specificatiebladen, zonder dat de meeste handelaren zich afvragen waar ze vandaan komen. Daarnaast kent Indonesië een eigen nationale norm, SNI 01-2907-2008, die partijen indeelt op defectwaarde per monster van driehonderd gram: Grade 1 bij maximaal elf, aflopend tot Grade 6 bij honderdeenenvijftig tot tweehonderdvijfentwintig. Iedere soort afwijking heeft een eigen gewicht, dus het is een defectwáárde en niet een simpel aantal.

Deze partij draagt geen van die aanduidingen, en dat is geen ontbrekende informatie maar een aanwijzing. WIB beschrijft gewassen koffie en deze koffie is honey verwerkt, dus die categorie past al niet. En de SNI-grades zijn gebouwd voor bulkexport, waar je honderden tonnen op uniformiteit en zuiverheid moet kunnen afrekenen; een selectief geoogste honey-microlot van een handvol boeren valt buiten dat vocabulaire. Daarom staat er bij Sortering n.v.t. en geen streepje: er valt niets in te vullen omdat de categorie niet bestaat voor dit soort partij.

600 tot 900 meter: laag of normaal?

Naast onze Guatemala Huehuetenango, die tot 2.100 meter reikt, lijkt 600 tot 900 meter extreem laag. Dat is het ook, maar alleen op de arabicameetlat. Canephora is van nature een soort van lagere, warmere gebieden en groeit daar niet onder protest maar in zijn element. Internationale handelaren rekenen Javaanse robusta doorgaans tot een bereik van ongeveer 300 tot 1.200 meter, en daarbinnen zit deze partij juist in de bovenste helft. Hoogte beoordelen zonder naar de soort te kijken levert dus een verkeerde conclusie op. Wat deze plek wel bijzonder maakt is de ligging tussen Sindoro en Sumbing: vulkanische hellingen geven een vruchtbare bodem en zorgen voor afwisseling in blootstelling en afwatering binnen korte afstanden.

Van leverancier naar eigen waarneming

Vanuit de groene koffie kregen we pure chocolade, hazelnoot, bruine suiker en kruidige specerijen mee als eerste smaakrichting, met een zachte bitterheid en een lange afdronk. Voor ons is die beschrijving het vertrekpunt en niet de eindconclusie, en ook hier week het resultaat op twee punten duidelijk af van wat er vooraf bij stond. Welke twee staat in sectie 04.

Regioprofiel

Bodem Vulkanisch
Teelthoogte 300–1.200 m
Neerslag — mm/jaar
Temperatuur — °C
Vochtigheid — %
Bijzonderheid Tussen de vulkanen Sindoro en Sumbing

Bron · Sucafina voor het hoogtebereik van Javaanse robusta. Neerslag, temperatuur en vochtigheid zijn nog niet opgevraagd.

Indonesië in cijfers

Indonesië is een van de grootste koffieproducenten ter wereld, en vooral een robustaland. Voor het seizoen 2025/26 komt de Amerikaanse landbouwdienst uit op ruim twaalf miljoen zakken groene koffie, waarvan ongeveer elf miljoen robusta: bijna negentig procent van de Indonesische koffie is dus canephora. Robusta is daar geen zijlijn maar de hoofdzaak. Wereldwijd is die verhouding minder scheef maar nog altijd groot — in 2024/25 splitste de USDA de wereldproductie in 98,7 miljoen zakken arabica tegen 75,7 miljoen zakken robusta, dus ruim veertig procent van alle koffie ter wereld is canephora. Dat bijna niemand die soort met kwaliteit associeert, zegt vooral iets over waar die veertig procent terechtkomt.

Indonesië · wereldwijde koffieproductie6,9%
Indonesië · Aziatische koffieproductie22,3%

Bron · USDA Foreign Agricultural Service, Coffee: World Markets and Trade. Aandelen zijn berekend op productievolume, niet op exportwaarde.

Coffee Class · Origin

Een Fine Robusta hoeft niet naar arabica te smaken. Dat is niet het doel, en het is ook niet de maatstaf.

02VerwerkingGreen · Processing↕

Honey: de mucilage blijft deels zitten

Deze koffie wordt honey verwerkt, een methode die het midden houdt tussen volledig gewassen en volledig natuurlijk gedroogde koffie. De naam verwijst niet naar honing als smaak, maar naar de kleverige laag die om de boon blijft zitten tijdens het drogen.

Na de oogst wordt het vruchtvlees verwijderd, maar de mucilagelaag rond de boon blijft deels zitten. Daardoor trekt een deel van de vruchtsuikers tijdens het drogen in de boon, wat zoetheid en body oplevert zonder de gistende, fruitige intensiteit van een volledige natural. Hoe lang die laag blijft zitten en hoe snel er gedroogd wordt bepaalt het resultaat, en dat vraagt om nauwkeurig werk: te traag drogen leidt tot ongewenste fermentatie, te snel drogen laat de zoetheid niet intrekken.

From cherry to green

01 Oogsten Selectief rijpe kersen plukken
02 Sorteren Sorteren op rijpheid
03 Ontpulpen Vruchtvlees verwijderen, mucilage deels behouden
04 Drogen Gecontroleerd drogen mét de resterende mucilage
05 Rusten Rusten en stabiliseren na de droging
06 Selecteren Selecteren voor export

Bron · specificatie First Light Coffee

Honey op een robusta is een statement

Het gros van de wereldwijde robustaproductie wordt natural verwerkt, en dan vooral omdat dat de goedkoopste en eenvoudigste route is: kersen drogen in de zon, zonder water en zonder veel toezicht. Honey-verwerking vraagt het tegenovergestelde. Je moet selectief oogsten, ontpulpen, en vervolgens de droging actief bewaken om te voorkomen dat de resterende mucilage de verkeerde kant op gaat. Die keuze alleen al vertelt iets over de intentie achter deze partij: niemand verwerkt robusta honey om kosten te drukken, want het kost juist meer. Het gebeurt omdat iemand ervan uitgaat dat deze koffie de aandacht waard is, en dat is precies het verschil tussen robusta en Fine Robusta.

Dezelfde familie als onze Braziliaan

Honey en pulped natural zijn nauw verwant: in beide gevallen droogt de boon met zijn mucilagelaag eraan. Onze Brazilië Paraná is daarvan het andere voorbeeld in ons assortiment, en het is geen toeval dat beide koffies een ronde, omhullende body hebben. De terminologie verschilt per land en per keten — Midden-Amerika spreekt doorgaans van honey, Brazilië van pulped natural — maar het principe is hetzelfde. Wat die verwerking hier oplevert is vooral de boterige textuur die we in de cupping vastlegden, en het verklaart een deel van het brandprofiel: een boon die zoete, kleverige resten heeft meegedroogd staat zijn vocht trager af, en dat is waarom de droogfase hier ruim veertig procent van de roast beslaat.

Coffee Class · Processing

Niemand verwerkt robusta honey om geld te besparen. Het kost meer, en dat is precies het punt.

03BrandingRoasting · Development↕

Licht-medium gebrand, tegen de reflex in

Een brandprofiel moet niet alleen technisch kloppen. Het moet passen bij de koffie die voor je ligt én bij de manier waarop je die koffie uiteindelijk wilt laten spreken.

Roast profile

Brandgraad Licht-medium
Batchgrootte — g
Preheat 300 °C
Turning point 01:13 min:sec
Totale brandtijd 10:14 min:sec
First Crack · tijd 09:17 min:sec
First Crack · temperatuur 190,2 °C
Development · tijd 00:57 min:sec
Development · ratio 9,3 %
Stijging na First Crack +7,1 °C
End Roast / drop 197,3 °C
Uitkomst — g
Gewichtsverlies — %
Kleurindicatie — Agtron
Charge temperatuur — °C
Omgevingstemperatuur — °C
Luchtvochtigheid werkruimte — %
Richting Espresso · Met melk

Bron · eigen brandlogboek. Batchgrootte, uitkomst en gewichtsverlies zijn bij deze branding niet vastgelegd; die volgen zodra we deze koffie opnieuw branden.

Waarom licht-medium

Robusta wordt bijna automatisch met donker branden geassocieerd, en die koppeling is zo sterk dat ze nauwelijks nog wordt bevraagd. De logica erachter klopt ook niet helemaal: je brandt donker om body en intensiteit toe te voegen, maar deze koffie heeft body en intensiteit al vanuit de groene boon. Wat donker branden hier zou toevoegen is roastkarakter, en wat het zou wegnemen is nuance. Juist de anijs maakte die keuze eenvoudig: een kruidige, aromatische toon is kwetsbaar en verdwijnt als eerste onder branderigheid, terwijl nootachtigheid en zoetheid veel meer kunnen verdragen. Daarom stoppen we ruim voordat zware roasttonen de leiding nemen, zodat de bitterheid nooit vooraan komt te staan.

De kortste development in ons assortiment

Die 9,3 procent development is het meest sprekende getal in dit profiel. Vergelijk het met onze Brazilië Paraná, die op 17,4 procent uitkomt, en met onze Guatemala Huehuetenango op 14,9 procent. Ook de eindtemperatuur is hier de laagste van de drie: 197,3 graden, tegenover 201,4 en 204,2. Dat betekent dat juist de robusta in ons assortiment het lichtst wordt afgewerkt — precies het omgekeerde van wat de soort doorgaans krijgt. Daar staat een opvallend lange droogfase tegenover: ruim veertig procent van de roast, meer dan bij al onze arabica’s. Een stevige, dichte boon die met een deel van zijn vruchtsuikers is gedroogd geeft zijn vocht nu eenmaal niet snel af, en die tijd moet ergens vandaan komen. Zo ontstaat een roast die veel tijd neemt om zoetheid op te bouwen en daarna vroeg stopt.

Waarom onze temperaturen niet jouw temperaturen zijn

Eén nuance bij alle getallen hierboven. De eindtemperatuur van 197,3 graden geldt voor onze eigen trommel, met onze eigen sensorpositie en batchgrootte, en die drie bepalen samen wat een thermometer aangeeft. Dezelfde koffie op een andere machine vraagt om andere getallen voor hetzelfde resultaat. Dit is ook de enige koffie waarvan wij het turning point hebben gelogd: op 01:13 kwam de trommel op 120,2 graden door het laagste punt heen.

Roast phases

Droogfase 04:07 / 40,2%
Maillardfase 05:10 / 50,5%
Developmentfase 00:57 / 9,3%

Bron · eigen brandlogboek met fase-logging.

Naast onze Guatemala en onze Braziliaan is dit de derde koffie waarvan alle drie de fasen zijn vastgelegd, en de drie samen laten mooi zien hoeveel een fasenverdeling over een boon zegt. De Braziliaan droogt in dertien procent van de roast, de Guatemalteek in tweeendertig, en deze robusta in veertig. Dat loopt precies mee met hoeveel vocht en suikers er bij het drogen aan de boon zijn blijven zitten.

Coffee Class · Our approach

Een krachtige koffie hoeft niet donker gebrand te worden. Kracht die er al is, hoef je er niet in te branden.

04ZintuigenSensory · Flavour↕

Anijs, hazelnoot en karamel

Een roastprofiel kan technisch kloppen, maar uiteindelijk beslist het kopje. Na onze licht-medium roast hebben we deze koffie gecupt om vast te leggen wat zij daadwerkelijk laat zien, en niet wat een robusta hoort te doen.

Smaaktonen

Anijs · Hazelnoot · Karamel

Smaakprofiel

Geur —
Zuurheid Zacht ●●○○○ 2/5
Textuur Boterig ●●●●○ 4/5
Nasmaak Neutraal ●●●○○ 3/5
Kracht Karaktervol ●●●●○ 4/5

Bron · eigen cupping. De bolletjes zijn afgeleid uit onze eigen smaakprofielnotities, die woorden gaven en geen cijfers. Geur scoren wij nog niet apart, terwijl het cuppingformulier ermee begint. Cuppingdatum en aantal beoordelaars nog niet vastgelegd, zie sectie 08.

Anijs, hazelnoot, karamel

Anijs is het meest onderscheidende element in dit kopje, en tegelijk het minst verwachte. Het is een kruidige, aromatische toon die eerder aan zoethout en sterrenanijs doet denken dan aan fruit, en die deze koffie een signatuur geeft die je bij geen van onze andere herkomsten terugvindt. Daarachter zit hazelnoot, droog en rond, en die geeft het geheel een nootachtige diepte zonder zwaar te worden. Ten slotte bindt karamel de twee aan elkaar met een zachte, gekookte zoetheid. Opvallend is vooral wat er niet in zit: geen fruit van betekenis, geen bloemigheid en geen citrus, en daarmee staat dit profiel ver van onze Afrikaanse en Midden-Amerikaanse koffies. Dat is geen gebrek maar een ander register — waar die koffies helderheid en frisheid zoeken, zoekt deze diepte en kruidigheid.

Zachte zuurheid, boterige textuur

De zuurheid noemen we zacht. Er is beweging aanwezig, maar die blijft rond en stil, en dat is bij canephora ook te verwachten: de soort heeft van nature minder van de zuren die arabica haar levendigheid geven. Hier werkt dat in het voordeel van de kruidigheid, want anijs heeft rust nodig om zich te laten horen. Boterig beschrijft de textuur het best: zacht, glad en romig in de mond. Robusta staat bekend om body, en die body is hier duidelijk aanwezig maar dan zonder de grofheid die vaak in dezelfde zin genoemd wordt. De honey-verwerking draagt daaraan bij, want een boon die met een deel van zijn vruchtsuikers droogt bouwt meer mondgevoel op.

Een nasmaak die schoon wegloopt

Van een robusta verwacht je zware bitterheid met een lange, aanzettende afdronk. Dat is precies wat deze koffie niet doet, en het is het belangrijkste wat we in de cupping vaststelden. De afdronk loopt gelijkmatig weg, zonder dat de kruidigheid na het doorslikken blijft groeien en zonder bittere nasleep. Daarom noemen we die nasmaak neutraal: niet kort en niet lang, maar schoon. Neutraal klinkt als een middelmatig oordeel en dat is het hier niet — bij een soort die structureel met harde bitterheid wordt geassocieerd, is een afdronk die netjes opruimt juist het bewijs dat de selectie, de verwerking en de roast hun werk hebben gedaan. De kracht zelf noemen we karaktervol: duidelijk aanwezig en herkenbaar, maar beheerst. Uitgesproken hebben we overwogen en te zwaar gevonden.

Waar wij van de leverancier afwijken

De leverancier noemde pure chocolade, hazelnoot, bruine suiker en kruidige specerijen. Hazelnoot vonden wij precies zo terug, en die staat dus onveranderd in ons profiel; bij de zoetheid kwamen we net anders uit, want karamel past beter bij wat wij proefden dan bruine suiker: gekookter en minder korrelig van indruk. Op twee punten week ons oordeel duidelijk af. Pure chocolade herkenden wij niet nadrukkelijk genoeg om als eigen smaaktoon vast te leggen, hoe vaak die toon ook bij robusta wordt genoemd. En anijs stond helemaal niet in de leveranciersnotities, terwijl wij die juist als het meest kenmerkende element van deze koffie aanmerkten. Onze volledige notities staan in het smaakprofiel van Indonesië Java.

Coffee Class · Sensory

Een smaakprofiel is voor ons geen verzameling mooie woorden. Het is een zo nauwkeurig mogelijke beschrijving van wat we daadwerkelijk in het kopje waarnemen.

Langs welke meetlat deze koffie is gelegd

Dit is de enige koffie in ons assortiment waarbij het Fine Robusta-formulier van kracht is en het Arabica-formulier op n.v.t. staat. Bij onze vier arabica’s is het precies andersom, en daarom staan allebei de kaders op elke pagina: zo zie je per koffie welke meetlat is gebruikt en welke niet van toepassing is.

Dat verschil is niet cosmetisch. Waar het Arabica-formulier zuurgraad als zelfstandige eigenschap beoordeelt, scoort het robustaformulier de verhouding tussen zout en zuur en de verhouding tussen bitter en zoet. Canephora heeft van nature minder van de zuren die arabica haar levendigheid geven en meer van de verbindingen die als bitterheid worden waargenomen, dus de vraag is hier niet hóéveel zuur er is maar hoe zuur, zout, bitter en zoet zich tot elkaar verhouden. Ook op dit formulier is tachtig punten de grens, maar het is een andere tachtig: een Fine Robusta wordt beoordeeld op wat canephora kan zijn, niet op hoeveel het op arabica lijkt. Met 85,25 punten valt deze partij in de band Excellent, en dat getal hoort in die context gelezen te worden en niet naast de scores van onze arabica’s gelegd. Wat Fine Robusta precies inhoudt staat in Fine Robusta en Coffea canephora.

SCA · Arabica · cuppingformulier

Fragrance / Aroma n.v.t.
Flavor n.v.t.
Aftertaste n.v.t.
Acidity n.v.t.
Body n.v.t.
Balance n.v.t.
Uniformity n.v.t.
Clean cup n.v.t.
Sweetness n.v.t.
Overall n.v.t.
Totaalscore n.v.t.

SCA · Arabica · eisen groene koffie

Monstergrootte n.v.t.
Primary defects toegestaan n.v.t.
Full defects toegestaan n.v.t.
Vochtgehalte n.v.t.
Drempel specialty n.v.t.

Niet van toepassing. Dit is een Coffea canephora, en het Arabica-formulier beoordeelt op zuurgraad en zoetheid als losse attributen. Die criteria doen canephora geen recht, en daarom wordt deze koffie langs de Fine Robusta-standaard hieronder gelegd.

Bron · Specialty Coffee Association, Coffee Standards.

CQI · Fine Robusta · cuppingformulier

Fragrance / Aroma — punten
Flavor — punten
Aftertaste — punten
Salt / Acid aspect — punten
Bitter / Sweet aspect — punten
Mouthfeel — punten
Balance — punten
Uniform cups — punten
Clean cup — punten
Overall — punten
Totaalscore — punten

CQI · Fine Robusta · eisen groene koffie

Monstergrootte 350 g
Primary defects toegestaan 0 stuks
Secondary defects toegestaan max. 5 stuks
Quakers per 100 g gebrand max. 3 stuks
Vochtgehalte 10–12 %
Drempel fine robusta 80,00 punten

Het formulier dat het Coffee Quality Institute samen met de Oegandese koffieautoriteit onderhoudt. Waar het Arabica-formulier zuurgraad als zelfstandig attribuut scoort, beoordeelt dit formulier de verhouding tussen zout en zuur en tussen bitter en zoet — omdat de chemie van canephora anders is.

Bron · Coffee Quality Institute, Fine Robusta-standaard. Scores per attribuut nog niet bij ons bekend.

Kwaliteitsbanden — waar deze score valt3 banden↕
Outstanding 90,00 – 100,00
Excellent 85,00 – 89,99 deze koffie
Very Good 80,00 – 84,99

Bron · Coffee Quality Institute, Fine Robusta-standaard. Boven de tachtigpuntsgrens worden dezelfde banden aangehouden als bij arabica.

05ZetadviesBrewing · Extraction↕

Espresso technisch, tubruk cultureel

Deze koffie komt het sterkst tot zijn recht als espresso. Daarnaast maken we één uitzondering op onze eigen rangschikking, en die heeft niets met techniek te maken maar met waar deze koffie vandaan komt.

Brewing score

Percolatie
Pour overChemex · Hario V60 · Kalita Wave ●●●○○ 3/5
Filter / DripMoccamaster · Wilfa · Bonavita Nog niet getest
Druk
EspressoPiston (halfautomaat) · Hendelmachine · Volautomaat ●●●●● 5/5
Moka potBialetti Moka Express ●●●●○ 4/5
Immersie
French pressBodum Chambord · Espro · Frieling ●●●●○ 4/5
Cold brewToddy · Hario Mizudashi · Filtron Nog niet getest
Hybride
AeroPressAeroPress Original · Go · XL ●●●●○ 4/5

Bron · eigen zetproeven. Filter / Drip en cold brew zijn voor deze koffie nog niet gecupt. De apparaten onder elke methode zijn de gangbare uitvoeringen, geen aanbeveling van een merk.

Serveeradvies

ZwartEspresso · Pour over · Filter Aanbevolen
Met melkCappuccino · Flat white · Latte Aanbevolen

Bron · ons eigen brandprofiel. De richting van deze brand is espresso en melk; allebei de stijlen zijn een doel geweest. Wij scoren dit nog niet op een schaal, dat volgt.

Cultuurmethode

Kopi tubrukIndonesië · ongefilterd, koffie rechtstreeks in het glas Gezet en vastgelegd
Filtermedium — de tweede as5 media↕
Papier Houdt oliën en fijn bezinksel tegen. Schoonste kopje, meeste definitie, minste body.Pour over · Filter / Drip · AeroPress
Metaal Laat oliën en fijne deeltjes door. Vollere body, meer mondgevoel, lichte troebeling.French press · Phin
Doek Tussen papier en metaal in. Houdt bezinksel tegen maar laat meer oliën door. Vraagt onderhoud.Sifon · Nel drip
Geen Alles blijft in het kopje. Maximale body, bezinksel hoort bij de ervaring.Jebena · Kopi tubruk · Cezve
Koek De koffie filtert zichzelf: het fijne maalsel vormt het filter.Espresso · Moka pot

Bron · eigen zetmethoden-classificatie, ingedeeld naar wat het filter doorlaat. Kopi tubruk valt hier onder Geen: er wordt niets gefilterd.

Waarom espresso wint bij deze koffie

Espresso brengt alle drie de sterke punten van deze koffie samen. De boterige textuur wordt compacter en duidelijker voelbaar, de karamel- en hazelnootzoetheid krijgt concentratie, en de anijs komt juist in een kleine hoeveelheid vloeistof het scherpst naar voren; daarbij houdt de zachte zuurheid het kopje rustig genoeg om die kruidigheid niet te verstoren. De AeroPress volgt als goede tweede en geeft een helderder kopje met behoud van body. In de French press is er juist veel mondgevoel, maar verliezen anijs en hazelnoot wat definitie. De moka pot kan krachtig uitpakken maar is gevoelig: wordt het water te heet, dan komt de bitterheid alsnog naar voren. Pour over laat de anijs goed zien maar mist precies die boterige textuur.

Negentig graden, en waarom dat lager is dan bij de rest

Let op de watertemperatuur in het espressorecept: negentig tot eenennegentig graden is lager dan we bij onze arabica-espresso’s aanhouden, en dat is bewust. Canephora geeft bij hogere temperaturen sneller bitterheid af, dus je houdt hier meer controle door iets koeler te werken. Smaakt de shot te bitter of te zwaar, maal dan iets grover of verhoog de opbrengst richting 42 gram; valt hij juist dun of weinig zoet uit, maal dan iets fijner of ga terug naar 38 gram. De volledige vergelijking staat in onze zetaanbeveling.

Kopi tubruk: de culturele keuze

Kopi tubruk is de manier waarop koffie in grote delen van Indonesië gewoon gedronken wordt: gemalen koffie rechtstreeks in het glas, heet water erop, even wachten tot het gruis zakt en van boven drinken. Geen filter, geen apparaat. Het staat niet in onze technische rangschikking, en dat is precies waarom het er apart bij staat — met een eigen recept, want wij hebben hem gezet in plaats van erover te schrijven. Roer één keer rustig, laat staan, en drink langzaam tot net boven het bezinksel. Probeer het eerst zonder zoetmiddel en voeg eventueel een klein beetje gula aren toe. Omdat er niets gefilterd wordt voelt het kopje breder en voller dan de hoeveelheid water zou doen vermoeden, en ontwikkelen de smaken zich geleidelijker terwijl je drinkt. De vergelijking met espresso staat in kopi tubruk versus espresso.

Espresso · onze keuze

Koffie 18 g
Yield circa 40 g
Zettijd 28–32 sec
Temperatuur 90–91 °C
Maling fijn
Ratio circa 1:2,2

Bron · eigen zetprotocol. Bewust koeler dan bij onze arabica’s: canephora geeft bij hogere temperatuur sneller bitterheid af.

AeroPress

Koffie 16 g
Water 230 g
Temperatuur 90 °C
Maling medium-fijn
Contacttijd circa 1:45 min:sec
Persen 25–30 sec
Ratio circa 1:14

Bron · eigen zetprotocol

Kopi tubruk · cultuurmethode

Koffie 10 g
Water 150 g
Temperatuur 92 °C
Maling medium-fijn
Wachttijd circa 4 min
Filter geen
Ratio 1:15

Bron · eigen zetprotocol, naar de Indonesische bereiding. Eén keer rustig roeren, laten staan, en drinken tot net boven het bezinksel.

Dit is de enige koffie in ons assortiment waarvan de cultuurmethode niet alleen beschreven maar ook gezet en vastgelegd is. Bij Ethiopië, Costa Rica, Guatemala en Brazilië staat die regel nog op Nog niet gezet.

Coffee Class · Brewing

Eerst het principe, dan het filter, dan het apparaat. Een zetadvies dat bij een merknaam begint, heeft de vraag overgeslagen.

06ExpressieBarista · Signature↕

Java Senja

Voor melkbereidingen ontwikkelden we Java Senja: een espresso met een siroop van gula aren en sterrenanijs, en een kleine hoeveelheid melk. Geen poging om iets toe te voegen, maar om te verlengen wat er al is.

Gula aren is Indonesische palmsuiker, en die donkere, bijna rokerige zoetheid verdiept de karamel die al in de koffie zit. De sterrenanijs in de siroop doet hetzelfde voor de anijstoon: niet nieuw toevoegen, maar verlengen wat er is. Dat allebei de ingrediënten uit Indonesië komen is geen decoratie maar logisch — het zijn de smaken die bij deze koffie horen.

De keuzes die we niet maakten zijn even belangrijk. Hazelnootsiroop of -pasta laten we weg, want de hazelnoot moet uit de boon komen; een siroop zou de drank meteen richting dessertkoffie duwen. De melk blijft beperkt tot negentig à honderd milliliter, omdat een volle cappuccinolaag de anijs en de espresso zou dempen. En verdere siropen voegen we niet toe, want dan bouw je een drank waarin het toegevoegde zwaarder weegt dan de koffie.

Java Senja · espresso met gula aren en sterrenanijs

Indonesië Java 18 g
Espresso 40 g
Gula aren-anijssiroop 5 g
Volle melk 90–100 ml
Melktemperatuur 58–62 °C
Schuim microfoam
Serveervolume 150–170 ml
Siroop maken 50 g gula aren op 50 g warm water, één sterrenanijs 8–10 minuten laten trekken

Bron · eigen recept, uitgewerkt tijdens de baristadag. Maatvoering in gram, omdat wegen nauwkeuriger is dan schenken.

Vier signatures, vier keer dezelfde vraag

Bij onze Costa Rica voegden we abrikoos toe om het fruit terug te halen dat onder de melk dreigde te verdwijnen. Bij onze Guatemala alleen panela, omdat die koffie al genoeg eigen kracht had. Bij onze Braziliaan pruim en rozijn, en nadrukkelijk géén chocolade, want die zat er al in. Hier is het gula aren en sterrenanijs, om de twee tonen te verlengen die deze koffie het meest eigen zijn. Vier keer dezelfde vraag dus: wat heeft deze koffie nog niet, en waar moet ik afblijven?

Coffee Class · Barista

Een signature voegt niet zoveel mogelijk toe. Hij verlengt wat de koffie zelf al zegt.

07VakmanschapCraft · Origin to cup↕

Van groene boon tot kopje

Wij bekijken een koffie niet als één los product. Een hele week lang doorliepen we deze koffie vanuit verschillende vakgebieden, om een completer beeld te krijgen van wat de boon werkelijk kan bieden.

The Coffee Class method

01 Green Herkomst, soort, hoogte en de kwaliteit van de groene boon. Lees dag 1
02 Roasting Een licht-medium profiel dat de kruidigheid niet wegbrandt. Lees dag 2
03 Sensory Zelf cuppen en ons eigen smaakprofiel vastleggen. Lees dag 3
04 Brewing Vier extractieprincipes testen en onderling vergelijken. Lees dag 4
05 Barista Techniek en creativiteit inzetten om de koffie verder te verkennen. Lees dag 5
06 Knowledge Eén open vraag per koffie, beantwoord bij een primaire bron. Lees dag 6
07 Culture De bereiding uit het land van herkomst, zelf gezet en vastgelegd. Lees dag 7

Bron · eigen werkwijze

Wat begon als de enige robusta in ons assortiment hebben we stap voor stap leren kennen. De geschiedenis van Java, de koffiebladroest die arabica hier wegvaagde, de genetica waarin canephora de ouder van arabica blijkt, en de aparte meetlat die Fine Robusta nodig heeft kregen stuk voor stuk een gezicht. Vervolgens ontwikkelden we een licht-medium roastprofiel tegen de reflex in, bleek espresso de sterkste zetmethode, en zetten we als enige van onze vijf koffies ook de cultuurmethode van het herkomstland zelf. De groene koffie scoorde 85,25 punten op het Fine Robusta-formulier, maar het belangrijkste wat deze koffie ons heeft geleerd staat niet in dat getal: dat een soortoordeel geen kwaliteitsoordeel is.

De enige koffie waarvan de cultuurmethode af is

Bij onze vier arabica’s staat de cultuurmethode nog op Nog niet gezet: de jebena van Ethiopië, de chorreador van Costa Rica, de olla de café van Guatemala en de coador de pano van Brazilië hebben wij alle vier wel beschreven maar niet gezet. Hier is dat anders. Kopi tubruk staat met een volledig recept in sectie 05, naast onze technisch beste methode en niet eronder, en met de vergelijking erbij. Dat is hoe dat protocol bedoeld is, en dit is voorlopig de enige koffie waarbij we het hebben waargemaakt.

Stap 06 · Knowledge

Een inkoopspecificatie en een eigen cupping beantwoorden samen veel, maar niet alles, en bij elke koffie blijft er iets over dat we niet weten en dat wel uitmaakt voor hoe het kopje smaakt. Die ene vraag schrijven we op en vervolgens zoeken we het antwoord op bij een primaire bron. Wat telt als primaire bron: een normerend instituut, een nationale koffieorganisatie, een producentenregister of wetenschappelijke literatuur. Wat niet telt: handelssites, blogs en de productpagina van een andere brander — die kunnen kloppen, maar ze verwijzen naar een bron en dan kun je die net zo goed zelf lezen.

06 · Knowledge · werkwijze

Eén open vraag per koffie, beantwoord bij een primaire bron en met vermelding erbij.

01 Formuleer één vraag die niet uit de specificatie of de cupping volgt, en die het kopje aantoonbaar beïnvloedt.
02 Zet de vraag op de productpagina, ook als het antwoord er nog niet is.
03 Zoek het antwoord bij een primaire bron en noteer welke.
04 Publiceer het antwoord met bronvermelding, ook wanneer het ongunstig uitpakt voor de koffie.
05 Blijkt de vraag onbeantwoordbaar, dan schrijven we op waarom en laten we hem staan.

Open vraag voor deze koffie

Dag zes ging over Fine Robusta en canephora, en daar bleef een vraag uit staan die wij zelf kunnen beantwoorden zodra we gaan meten. Deze partij draagt geen Indonesische grade, want de SNI-norm is gebouwd voor bulkexport en niet voor een honey-microlot. Maar de meting zelf kan wél: de defectwaarde per driehonderd gram. Hoeveel zou deze koffie scoren op een norm die niet voor haar bedoeld is? Dat getal hebben wij niet, en het is het soort meting dat wij met onze eigen apparatuur gewoon kunnen doen.

Bron · eigen werkwijze

Stap 07 · Culture

Hoe een koffie in het land van herkomst zelf wordt gedronken is zelden de methode die bij ons het hoogst scoort, en dat maakt haar niet minder interessant — integendeel, een bereiding die ergens eeuwen standhoudt is aan die koffie aangepast op manieren die een scoretabel niet vangt. Daarom zetten we die methode zelf in plaats van erover te schrijven, leggen we het recept vast naast onze technisch beste methode, en noteren we wat zij met déze koffie doet, ook wanneer het resultaat ons minder overtuigt dan onze eigen aanbeveling. Dat laatste is de reden dat het een meting is en geen folkloreparagraaf.

07 · Culture · werkwijze

De bereiding uit het land van herkomst, zelf gezet en met recept vastgelegd.

01 Stel vast welke bereiding in het herkomstland gangbaar is, niet welke het pittoreskst oogt.
02 Zoek de verhoudingen en de werkwijze op bij een bron uit dat land zelf.
03 Zet de methode met deze koffie en leg maalgraad, verhouding, temperatuur en tijd vast.
04 Beschrijf wat de methode met deze specifieke koffie doet, in dezelfde bewoordingen als onze overige zetadviezen.
05 Zet het recept naast de technisch beste methode, niet eronder, en benoem waar ze verschillen.

Cultuurmethode voor deze herkomst

Dit is de enige koffie in ons assortiment waarvan de cultuurmethode niet alleen beschreven maar ook gezet is. Kopi tubruk is hoe koffie in grote delen van Indonesië gewoon gedronken wordt: gemalen koffie rechtstreeks in het glas, heet water erop, wachten tot het gruis zakt en van boven drinken. Geen filter, geen apparaat. Wij hebben hem gezet, de verhoudingen vastgelegd en naast onze espresso gelegd, en het recept staat hierboven bij de zetprotocollen.

Bron · eigen werkwijze. Bij deze koffie zijn alle vijf de stappen gezet; het recept staat in sectie 05.

08LabdataAnalysis · Record↕

Verder meten, meer begrijpen

Alles wat we van deze koffie weten staat hierboven. Alles wat we nog willen weten staat hieronder, met een streepje waar de meting nog moet komen.

Bij deze koffie is het brandprofiel het verst gevorderd op tijd en temperatuur, inclusief het turning point dat we bij geen van onze andere koffies hebben gelogd. Wat hier ontbreekt is juist het gewicht: batchgrootte, uitkomst en gewichtsverlies zijn bij deze branding niet vastgelegd, terwijl we die bij Guatemala en Brazilië wel hebben. Daarnaast staan de geurscore en de defectwaarde open; die laatste is de vraag uit sectie 07 en meteen de meest concrete meetopdracht die deze pagina oplevert.

01 · TRACEABILITY0 / 6↕

Herleidbaarheid per lot en brandbatch

Zodat elke meting later terug te leiden is naar één partij en één brandgang.

Lot- of inkoopcode —
Oogstjaar —
Datum ontvangst groene koffie —
Brandbatch-ID —
Roastdatum —
Meetdatum —
02 · GREEN COFFEE0 / 8↕

De groene boon doorgemeten

Fysieke eigenschappen vóór het branden, gemeten op de groene boon.

Vochtgehalte — %
Wateractiviteit —
Bulkdichtheid — g/L
100-bonenmassa — g
Schermmaat —
Defectwaarde per 300 g — punten
Groenboontemperatuur — °C
Boonkleur en visuele notities —
03 · ROASTING ANALYTICS0 / 10↕

Wat er tijdens het branden gebeurde

De meetbare uitkomst van de brandgang, los van het profiel dat we aanhielden.

Groen ingangsgewicht — g
Uitgaand gebrand gewicht — g
Roastverlies — %
Turning point — min:sec
Droogfase — min:sec
Maillardfase — min:sec
Rate of Rise bij First Crack — °C/min
Rate of Rise bij drop — °C/min
Gemeten kleur na rust — Agtron
Rusttijd vóór cupping — dagen
04 · SENSORY & CVA0 / 8↕

Proeven met methode en herhaalbaarheid

Onder welke omstandigheden we hebben gecupt, en met hoeveel mensen.

Cuppingdatum —
Aantal beoordelaars —
Aantal cups —
Roastrust voor cupping — dagen
Watertemperatuur cupping — °C
CVA beschrijvend formulier —
CVA affectief formulier —
Spreiding tussen beoordelaars —
05 · BREWING SCIENCE0 / 9↕

Van recept naar gemeten extractie

Een recept is een instelling. Dit is wat er daadwerkelijk uit het kopje te meten valt.

Brouwsel-TDS — %
Extractierendement — %
Waterhardheid — °dH
Alkaliniteit — mg/L CaCO₃
Water-pH —
Brouwseltemperatuur — °C
Werkelijke doorlooptijd — min:sec
Gemeten maalgrootte — µm
Opgeloste stoffen in bruikwater — ppm
06 · MEASUREMENT QUALITY0 / 6↕

Meetinstrumenten en kwaliteitsborging

Zonder dit kader is een getal een bewering. Daarom staat het er, ook als het nog leeg is.

Meetinstrumenten —
Kalibratiedatum —
Meetprotocol of norm —
Aantal herhalingen —
Meetonzekerheid —
Controleur —

Bronnen

De instituten en standaarden waarop de gegevens op deze pagina rusten. Waar een getal uit een eigen meting komt, staat dat onder het betreffende kader vermeld.

01 Coffee Quality Institute · Fine RobustaDe aparte standaard, het cuppingformulier en de eigen gradercertificering.
02 International Coffee Organization · QualityRobusta als categorie en haar aandeel in de wereldproductie.
03 World Coffee Research · Core CollectionDe koffiesoorten en hun genetica, inclusief de afstamming van arabica.
04 Specialty Coffee Association · Coffee StandardsHoney-verwerking en de tachtigpuntsgrens.
05 USDA Foreign Agricultural Service · Coffee: World Markets and TradeProductiecijfers per land en per soort.

Coffee Class · Indonesië

Indonesië Java

Anijs · Hazelnoot · Karamel

Zacht · Boterig · Neutraal · Karaktervol

CQI 85,25 · Honey · Fine Robusta · 600–900 m · Licht-medium

Meesters in het branden van koffiebonen

Extra informatie

Gewicht 1 kg
Afmetingen 10 × 15 × 30 cm
Continent

Azië

Afkomst

Indonesië

Regio

Candiroto · Temanggung · Midden-Java

Lot

n.v.t.

Producent

Lokale boeren met First Light Coffee

Eigenaar

Cahyo Pertama

Exporteur

First Light Coffee

Handelsvorm

Direct trade

Soort

Fine Robusta · Coffea canephora

Variëteit

Lokale robusta-selecties

Hoogte

600 – 900 meter

Verwerking

Honey

Sortering

Grade 1

Oogstperiode

April – augustus

Cuppingscore

85,25 punten · CQI Fine Robusta

Kwaliteitsband

Excellent

Smaaktonen

Anijs, hazelnoot en karamel

Smaakprofiel

Zacht, boterig en neutraal

Kracht

Karaktervol

Brandgraad

Licht-medium

Zetadvies

Espresso · Moka pot · French press

Zetmethode

Piston (halfautomaat) · Hendelmachine · Volautomaat

Serveeradvies

Zwart · Met melk

Beoordelingen

Er zijn nog geen beoordelingen.

Wees de eerste om “Indonesië Java” te beoordelen

Uw e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *